Ülser, yâda bilimsel adiyla peptik ülser, sindirim sistemini olusturan epitel dokuda meydana gelen kalici hasar (yara) sonucu, kendini birçok negatif belirtiyle gösteren bir rahatsizlik seklidir.
Kendi içinde, olustuklari yere göre, baslica 3 Gruba ayrilir
- Mide Ülseri
- Özofagus (Yemek Borusu) Ülseri
- Duodenum (On iki parmak bagirsagi) Ülseri
Sindirim sisteminde meydana geldikleri yerler farkli oldugu için, tani ve tedavi yöntemleri de farklilik gösterebilmektedir.
Ülser, kendini mide agrilari, mide bulantisi, istahsizlik ve kilo kaybi ile göstermektedir. Özellikle ögün aralarinda ortaya çikan kemirme ve yanma benzeri agrilar ile karakterize edilir. Yemek yendiginde veya anti asit bir ilaç alindiginda bu agri hissi hafiflemekte yâda kaybolmaktadir.
Ülserin hala tam olarak nasil olustugu bilinmese de, asagida yazan faktörlerin her birinin ülser olusum riskini arttirdigi veya sebeplerinden oldugu kanitlanmistir ve bu yüzden tedavi sirasinda yok edilmek, engellemek ya da önlem alinmak amaciyla hedef alinirlar.
- Helicobacter pyloriEnfeksiyonu
- Aspirin, Ibuprofen, naproxen vb. NSAI (Non-steroidal Anti Inflammatory) grubu ilaçlarin kronik olarak, uzun süreli kullanimina bagli olarak mide duvarini koruyucu faktörlerin azalmasi.
- Stres
- Sindirim sistemindeki ve özellikle mide duvarini olusturan epitel dokuya ve koruyucu faktörlerine negatif etki gösteren besinlerin yogunlukla tüketilmesi. Bunlarin arasinda Kahve, çikolata, alkollü içecekler, gazli ve asitli içecekler, kizartilmis besinler… vb. 'de bulunmaktadir.
- Mide Kanseri veya midedeki asit salgisinda sorumlu hücre ve dokulara etkileyen rahatsizliklar.
- Yapilan bazi çalismalar, özellikle sigara kullanan bazi kisilerde, asit saliniminin arttigini ve anti-asit özellik gösteren H2 reseptör antagonisti ilaçlarin etkilerini yitirdigi kanitlamistir.
Ülser tedavisi, doktor tanisini takiben, uygun ilaç kombinasyonu, diyet uygulamalari ve stresin azaltilmasi seklinde, çok yönlü tedavi olarak kendini kabul ettirmistir. Tedavi sonrasinda, hastaligin nüksetmesini engellemek amaciyla uzun süreli bir kontrol süreci ve hayat biçiminde radikal degisikliklere gidilmesi tavsiye edilmektedir.
Uygulanan tedavinin esas amaci, ülsere sebep olarak tespit edilmis faktörlerin ortadan kaldirilip, mide duvarinin tamir edilmesi ve mide duvarini koruyucu faktörlerin geri kazandirilmasidir.
Ülser, insanligi çok uzun süre mesgul etmis bir hastaliktir.Helicobacter pylorikesfine kadar, ülser tedavisi tamamen semptomatik idi ve ölüm riski, günümüze göre çok daha yüksek bir hastalikti. Tedavi süresince ancak belirtiler bastirilabiliyor ve bu da çogu durumda, hastaligin kroniklesmesine sebep oluyordu. Fakat geleneksel tibbin aksine, insanlar yüzyillardir, çesitli bitkileri kullanarak, sindirim sisteminde olusan bu rahatsizligi gidermistir.Momordica Charantia(Kudret Nari),Hibiscus Cannabinus(Kenaf),Hibiscus Sabdariffa(Kerkede), sindirim sistemi üzerine pozitif etkileri bilinen, ülsere karsi koruyucu ve mide duvarini tamir edici özelliklerinden dolayi, uzun süredir, yaglari veya özleri halinde, tedavi amaciyla, hastalara verilmektedir. Ayrica kekik ve tarçin ekstraktlarinin da,Helicobacter pylori'yekarsi etkinlik gösterdigi tespit edilmistir
Gastroözofagal Reflü
Gastroözofagal Reflü, nam-i diger Reflü hastaligi, çesitli sebeplerden dolayi, midenin giris kisminda kasilmadan ve midenin kapanmasindan sorumlu sfinkter kasinin, görevini yapmamaya baslamasi sonucu, midede bulunan asit, pankreatik sivilar ve gida karisiminin, yemek borusuna geri kaçmasiyla kendini gösteren rahatsizlik türevidir.
Olusmasina etken olan bazi sebepler asagidakiler arasinda mevcuttur
- Hamilelik,
- Mide Fitigi ve Mide Felci,
- NSAI'ler, antidepresanlar, kemik erimesi tedavisinde kullanilan bifosfonatlar vs gibi ilaçlar
- Obezite,
- Stres,
- Yasam biçimi (Kahve, çay, çikolata, nane gibi ürünlerin çok sik kullanilmasi, asiri sicak besin tüketimi, sigara, alkol vs…),
Bazi belirtileri ise asagidakiler gibidir
- Gögüste Yanma ve veya Agri
- Kusma
- Agizda Eksime ve veya Kötü Koku
- Dis Çürümesi
Tedavisi ise genel olarak Proton Pompasi Inhibitörleri, H2 Reseptör Antagonistleri ve Anti Asit Ilaçlarina takriben, yasam stilinde köklü degisikliklere gidilmesi olarak tespit edilmistir. Bazi vakalarda ameliyat vasitasiyla, hasar görmüs mide sfinkterinin tamir edilmesi gerekebilmektedir.Momordica Charantia(Kudret Nari),epitel dokuyutamir edici özelliginden dolayi özofagus boyunca olusan hasarin giderilmesi için yaglari veya özleri halinde uzun yillardir kullanilmaktadir.